Alarmerend: meer dan helft jongeren heeft last van gaatjes door slechte poetsgewoonten

Jongeren verzuimen tandartsbezoek en poetsen onvoldoende

De mondgezondheid van jongeren tussen 15 en 24 jaar is zorgwekkend slecht. Dat blijkt uit nieuwe cijfers die het Vlaams Instituut Mondgezondheid (Gezonde Mond) op 19 maart 2026 publiceerde in aanloop naar Wereld-Mondgezondheidsdag. Hoewel het onderzoek in Vlaanderen is uitgevoerd, herkennen Nederlandse mondzorgprofessionals het beeld.

De cijfers op een rij

Uit het onderzoek blijkt dat 54,2 procent van de jongvolwassenen tekenen of gevolgen van tandbederf heeft in een of meer tanden. Ongeveer 12 procent van deze groep beoordeelt de eigen mondgezondheid als slecht. Slechts de helft van de ondervraagde jongeren bezocht de afgelopen zes maanden een tandarts.

Ook de dagelijkse mondverzorging laat te wensen over. Slechts 60 procent van de jongvolwassenen poetst twee keer per dag, terwijl twee op de drie aangeeft nooit tussen de tanden te reinigen met ragers of floss.

Herkenbaar beeld in Nederland

Nederlandse mondzorgprofessionals herkennen deze trend. Tijdens de Week van de Mondhygienist (16 tot 22 maart 2026) kaarten mondhygienisten in Nederland vergelijkbare problemen aan. De NVM-mondhygienisten wijzen daarnaast op een extra risicofactor: het toenemende gebruik van e-sigaretten (vapen) onder jongeren veroorzaakt blijvende schade aan het tandvlees en de slijmvliezen.

Uit eerder Nederlands onderzoek blijkt dat jongvolwassenen een risicogroep vormen voor mondgezondheidsproblemen. Na het verlaten van het ouderlijk huis verslapt bij velen de dagelijkse poetsroutine. Daarnaast vallen jongeren vanaf 18 jaar niet meer onder de basisverzekering voor tandartskosten, waardoor een deel het tandartsbezoek uitstelt of overslaat.

Financiele drempel speelt mee

In Nederland vergoedt de basisverzekering geen tandheelkundige zorg voor volwassenen, met uitzondering van kaakchirurgische ingrepen zoals het trekken van verstandskiezen. Jongeren die na hun 18e geen aanvullende tandartsverzekering afsluiten, betalen alle kosten zelf. De goedkoopste aanvullende verzekeringen met tandartsdekking bieden in 2026 een vergoeding van 250 tot 500 euro per jaar.

Voor een periodieke controle en gebitsreiniging betaalt een onverzekerde volwassene al snel 80 tot 120 euro. Bij jongeren met een studentenbudget kan dit een reden zijn om het tandartsbezoek uit te stellen, met alle gevolgen van dien.

Tips voor jongeren

Tandartsen adviseren jongeren om minimaal twee keer per dag te poetsen met fluoridetandpasta (1.000 tot 1.500 ppm fluoride) en dagelijks te rageren of flossen. Een halfjaarlijkse controle bij de tandarts voorkomt dat kleine problemen ongemerkt uitgroeien tot dure behandelingen.

Wie als jongere op zoek is naar een tandarts in de buurt, kan via VindTandarts.nl eenvoudig een praktijk vinden en vergelijken.

Bronnen:

• VRT NWS - Jongeren hebben slechte mondgezondheid
• NVM-mondhygienisten - Week van de Mondhygienist 2026: blijvende mondschade door vapen
• Zorgwijzer - De 3 goedkoopste zorgverzekeringen met tandartsdekking in 2026