Zit er PFAS in tandpasta? Tandartsen stellen gerust over fluoride

Groeiende zorgen over PFAS in tandpasta zijn onterecht

De PFAS-discussie in Nederland heeft inmiddels ook de tandartsenpraktijk bereikt. Steeds vaker stellen patiënten vragen aan hun tandarts over de veiligheid van fluoride in tandpasta. De verwarring is begrijpelijk — beide stoffen bevatten het element fluor — maar wetenschappelijk gezien is er geen enkel verband.

Fluoride is geen PFAS

PFAS (poly- en perfluoralkylstoffen) zijn synthetische chemicaliën die moeilijk afbreken in het milieu en zich kunnen ophopen in het menselijk lichaam. Fluoride in tandpasta, zoals natriumfluoride of tinfluroide, is daarentegen een eenvoudige anorganische verbinding die al meer dan zeventig jaar veilig wordt gebruikt in de mondverzorging. Volgens het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en de Rijksoverheid (Waarzitwatin.nl) verschilt natriumfluoride chemisch fundamenteel van PFAS-verbindingen. Uit fluoride in tandpasta kan geen PFAS ontstaan.

Waarom de verwarring?

De verwarring komt voort uit het feit dat zowel PFAS als fluoride het element fluor (F) bevatten. Websites zoals PFASwijzer.nl en ZonderPFAS.nl hebben hier uitgebreid over gepubliceerd en bevestigen dat tandpasta geen PFAS als standaardingrediënt bevat. De werkelijke bronnen van PFAS-blootstelling liggen elders: beschadigde antiaanbakpannen, waterafstotende kleding, fastfoodverpakkingen en bepaalde soorten flosdraad kunnen wel PFAS bevatten.

Fluoride blijft essentieel voor gezonde tanden

Tandartsen en mondhygiënisten benadrukken dat fluoride een onmisbaar bestanddeel is van effectieve tandpasta. Fluoride versterkt het tandglazuur, maakt het beter bestand tegen zuren uit voeding en bacteriën, en kan beginnende gaatjes zelfs remineraliseren. De tandpasta-industrie is onderworpen aan strikte Europese regelgeving die de veiligheid van alle ingrediënten waarborgt. Producten die niet aan deze normen voldoen, worden niet op de markt toegelaten.

Het KIMO (Kennisinstituut Mondzorg) adviseert volwassenen tandpasta met minimaal 1.000 ppm fluoride te gebruiken, en voor kinderen tot zes jaar een kindertandpasta met aangepast fluoridegehalte.

Drinkwater in Nederland bevat nauwelijks fluoride

Anders dan in sommige andere landen wordt er in Nederland geen fluoride aan het drinkwater toegevoegd. Het kraanwater bevat van nature slechts 0,05 tot 0,25 milligram fluoride per liter, ruim onder de wettelijke norm van 1,1 milligram per liter. Voor PFAS in drinkwater geldt sinds 2026 een aangescherpte norm van 4,4 nanogram per liter — twintig keer strenger dan de vorige eis.

Wat kunt u doen?

Gebruik gewoon fluoridehoudende tandpasta en laat u niet misleiden door alarmerende berichten op sociale media. Heeft u twijfels over de samenstelling van uw mondverzorgingsproducten? Vraag het uw tandarts of mondhygiënist. Zij kunnen u persoonlijk adviseren over de beste productkeuze voor uw situatie.

Bronnen:

• Rijksoverheid Waarzitwatin - Natriumfluoride
• PFASwijzer - Zit er PFAS in tandpasta?
• ZonderPFAS.nl - Zitten er PFAS in tandpasta?
• Drinkwaterplatform - Fluoride in drinkwater