Machtigingen in de mondzorg: tandartsen worstelen met groeiende bureaucratie

Tandartsen overspoeld door machtigingsaanvragen van zorgverzekeraars

Voor steeds meer tandheelkundige behandelingen moeten tandartsen vooraf toestemming vragen bij de zorgverzekeraar van de patiënt. Deze zogeheten machtigingsvereisten nemen al jaren toe en zorgen in 2026 voor een aanzienlijke administratieve last in de mondzorg. Dat blijkt uit signalen die het KNMT Meldpunt Machtigingen heeft verzameld.

160 verschillende machtigingsvereisten

In Nederland zijn tien verschillende zorgverzekeraars actief, elk met hun eigen labels en polisvoorwaarden. Voor de zestien behandelingen waarvoor een machtiging vereist is, hanteren deze verzekeraars ieder hun eigen voorwaarden en drempelwaarden. Dat levert in totaal zo'n 160 verschillende machtigingsvereisten op waar tandartsen mee te maken krijgen.

De KNMT heeft voor 2026 de machtigingsvereisten van alle verzekeraars in een overzicht gezet, uitgesplitst naar vier patiëntcategorieën: tot 18 jaar, tot 23 jaar, bijzondere tandheelkunde en vanaf 18 jaar. Ten opzichte van 2025 zijn de vereisten grotendeels gelijk gebleven, maar de complexiteit van het totale systeem blijft groot.

Praktijken moeten extra personeel inzetten

Uit meldingen bij het KNMT Meldpunt Machtigingen blijkt dat de administratieve last fors is. Sommige praktijken hebben een fulltime medewerker moeten aannemen puur voor het afhandelen van machtigingsaanvragen. Tandartsen geven aan dat zij hun vrije tijd besteden aan administratie in plaats van aan patiëntenzorg.

De bureaucratie raakt niet alleen de tandarts, maar indirect ook de patiënt. Wanneer een machtigingsaanvraag vertraging oploopt, moet de patiënt langer wachten op een behandeling. Bovendien maken de administratieve kosten de zorg onnodig duurder.

Niet alleen complexe behandelingen

Opvallend is dat machtigingen niet langer beperkt zijn tot complexe behandelingen in de bijzondere tandheelkunde. Ook voor reguliere mondzorg, zoals preventieve voorlichting, is steeds vaker voorafgaande toestemming van de zorgverzekeraar nodig. Dit zorgt voor frustratie onder mondzorgverleners, die vinden dat preventie juist laagdrempelig zou moeten zijn.

Zes trends uit het meldpunt

Het KNMT Meldpunt Machtigingen heeft na een jaar zes duidelijke trends vastgesteld in de problematiek rondom machtigingen. De signalen worden gebruikt om in gesprek te gaan met zorgverzekeraars over vereenvoudiging van het systeem. De KNMT pleit voor uniforme machtigingsvereisten bij alle verzekeraars, zodat tandartsen minder tijd kwijt zijn aan administratie.

Wat kunt u als patiënt doen?

Controleer voor een behandeling altijd of uw zorgverzekeraar een machtiging vereist. Uw tandarts kan u hierover informeren. Vraag bij twijfel uw verzekeraar om een schriftelijke bevestiging van de vergoeding. Zo voorkomt u onverwachte kosten na de behandeling.

Bronnen:

• KNMT - Machtigingsvereisten van zorgverzekeraars voor mondzorg in 2026
• KNMT - Een jaar Meldpunt Machtigingen: welke inzichten heeft het opgeleverd?
• KNMT - Meldpunt Machtigingen: 6 trends